Zapewnienie bezpieczeństwa w nowoczesnych obiektach wymaga zastosowania niezawodnych systemów. Wśród wielu dostępnych na rynku rozwiązań szczególne miejsce zajmują technologie bazujące na właściwościach pola magnetycznego. Ich wybór nie może być jednak przypadkowy, ponieważ specyfika funkcjonowania tego osprzętu mocno różni się od klasycznych mechanizmów zamykających.
Spis treści
Czym właściwie jest zwora elektromagnetyczna i jak działa w drzwiach?
Mechanizm zawory opiera się na elektromagnesie montowanym zazwyczaj na ościeżnicy. Element ten współpracuje bezpośrednio z metalową płytką, zwaną właśnie zworą, którą instaluje się na ruchomym skrzydle drzwi. Generowane przez urządzenie pole magnetyczne przyciąga wspomnianą płytkę z ogromną siłą, skutecznie uniemożliwiając otwarcie przejścia.
Niezwykle istotną cechą tego rozwiązania jest jego rewersyjna zasada działania. Oznacza to w praktyce, że drzwi pozostają trwale zablokowane wyłącznie w sytuacji, gdy przez układ bez przerw płynie prąd elektryczny. W momencie odcięcia zasilania pole magnetyczne natychmiast zanika, a skrzydło można swobodnie pchnąć lub pociągnąć. To sprawia, że często montuje się je w drzwiach na drogach ewakuacyjnych, gdzie w razie pożaru i uszkodzenia sieci energetycznej konieczne jest bezproblemowe opuszczenie strefy zagrożenia. Warto również podkreślić, że w całej konstrukcji nie występują żadne ruchome części mechaniczne. Brak elementów ulegających tarciu czy fizycznemu obciążeniu bezpośrednio przekłada się na wyższą bezawaryjność w stosunku do tradycyjnych zamków.
Czym różni się zwora elektromagnetyczna od elektrozaczepu i kiedy co wybrać?
Elektrozaczep funkcjonuje w oparciu o zwalnianie fizycznego rygla wchodzącego w skład zamka, co siłą rzeczy wiąże się z pracą mechanicznych zapadek ulegających z czasem stopniowemu zużyciu. Z kolei opisywane tu rozwiązanie magnetyczne blokuje przejście wyłącznie przy użyciu zjawisk fizycznych, bez mechanicznej ingerencji w strukturę drzwi. Ta różnica w budowie bezpośrednio determinuje wytrzymałość sprzętu. Urządzenia oparte na elektromagnesach wykazują wyższą trwałość, co ma znaczenie przy bardzo dużej częstotliwości otwierania skrzydeł.
Decyzja o wyborze konkretnego wariantu powinna wynikać z dogłębnej analizy natężenia ruchu w danym obiekcie. Elektrozaczepy sprawdzają się znakomicie w przypadku standardowych drzwi w przestrzeniach biurowych czy na klatkach schodowych w blokach mieszkalnych, gdzie cykle otwierania są umiarkowane. Technologia magnetyczna to dobry wybór dla wspomnianych już drzwi ewakuacyjnych oraz intensywnie uczęszczanych ciągów komunikacyjnych. Znajduje ona również zastosowanie przy ciężkich drzwiach, masywnych bramach oraz w obiektach objętych systemami kontroli dostępu o bardzo wysokim rygorze bezpieczeństwa.
Montaż nawierzchniowy czy wpuszczany?
Montaż nawierzchniowy uchodzi za wariant znacznie łatwiejszy do sprawnego przeprowadzenia i stanowi optymalne wyjście w sytuacji modernizacji już istniejącej stolarki. Wymaga on nałożenia mechanizmu na profil, przez co pozostaje on widoczny dla użytkowników. Trzeba mieć jednak pełną świadomość, że ta metoda wymusza niemal zawsze zastosowanie specjalnych uchwytów montażowych. Ich rodzaj uzależniony jest ściśle od kierunku otwierania się drzwi względem zamontowanego magnesu.
Montaż wpuszczany, charakteryzujący się tym, że cały obwód magnetyczny ukrywa się głęboko w profilu ościeżnicy oraz samego skrzydła. Po zamknięciu wejścia zawora jest całkowicie niewidoczna dla osób postronnych. Metoda ta narzuca konieczność wygospodarowania odpowiedniej ilości wolnej przestrzeni w ramie drzwi.
Jak dobrać zworę elektromagnetyczną do warunków?
Niezwykle ważnym kryterium wyboru zawory elektromagnetycznej pozostaje norma szczelności obudowy, określana powszechnie międzynarodowym skrótem IP. Wszelkie zastosowania zewnętrzne, w tym sterowanie bramami rozwiernymi czy furtkami w ogrodzeniu, wymuszają zastosowanie modeli hermetycznych. Sprzęt charakteryzujący się klasą szczelności na poziomie IP65 lub IP67 daje pewność pełnej odporności na bezpośrednie działanie wody oraz przenikanie niszczącego pyłu do wnętrza cewki.
Urządzenia projektowane z myślą o pracy pod gołym niebem posiadają dedykowane zabezpieczenia antykorozyjne, realizowane najczęściej poprzez nanoszenie wytrzymałych powłok cynkowych na elementy metalowe. Towarzyszy temu elektronika zdolna do pracy w niezwykle szerokim spektrum termicznym, obejmującym temperatury otoczenia od minus czterdziestu do nawet plus sześćdziesięciu stopni Celsjusza. Zainstalowanie zwykłego, wewnętrznego wariantu bezpośrednio na zewnątrz budynku doprowadzi do błyskawicznej awarii sprzętu na skutek destrukcyjnego działania wilgoci i korozji rdzenia.
Jakie typowe błędy popełnia się przy doborze zwór elektromagnetycznych?
Jednym z błędów jest zignorowanie konieczności dokupienia odpowiednich uchwytów montażowych. Akcesoria te muszą precyzyjnie odpowiadać geometrii przejścia i uwzględniać to, czy skrzydło otwiera się do wewnątrz, czy na zewnątrz chronionej strefy. Kolejnym niedopatrzeniem projektowym bywa całkowite pominięcie kwestii zasilania awaryjnego. Z uwagi na wspomnianą wcześniej rewersyjność sprzętu, najdrobniejszy zanik napięcia w sieci skutkuje automatycznym puszczeniem blokady. Jeśli dany obszar nie jest w danym momencie drogą ewakuacyjną, lecz np. serwerownią, brak podtrzymania prądu z zasilacza buforowego staje się luką bezpieczeństwa o krytycznych konsekwencjach.
Wiele rozczarowań wynika również z braku staranności podczas fizycznego osadzania komponentów. Zasadniczym problemem jest tu zły montaż, w wyniku którego stalowa płytka nie styka się idealnie i równomiernie z powierzchnią elektromagnesu. Nawet milimetrowe odchylenia w osiowości powodują spadek przyciągania, przez co drzwi można otworzyć mocniejszym szarpnięciem. I ostatnim błędem na tej liście są kwestie związane z obliczaniem zapotrzebowania na energię elektryczną. Zastosowanie zasilacza o niewystarczającej wydajności prądowej sprawia, że cały układ jest niedowymiarowany i fizycznie nie potrafi wygenerować optymalnego pola magnetycznego.
Podsumowanie
Wdrożenie systemu dostępu opartego na polu magnetycznym zaworów opiera się na dogłębnej analizie specyfiki zabezpieczanego obiektu. Prawidłowa ocena gabarytów i wagi skrzydeł drzwiowych, rozpoznanie kierunków ich otwierania, a także weryfikacja panujących warunków środowiskowych pozwalają uniknąć wpadek instalacyjnych. Wybór odpowiedniego modelu powiązany z precyzyjnym montażem i gwarantowanym zasilaniem to po prostu konieczność.