Rodzice często zwracają uwagę na to, że dziecko stawia stopy do środka, szybko ściera buty, chodzi w nietypowy sposób albo skarży się na zmęczenie nóg. Naturalnie pojawia się wtedy pytanie: czy potrzebne są wkładki ortopedyczne, specjalne buty, a może obserwowane zmiany są związane z rozwojem dziecka? Wyjaśniamy, kiedy warto skonsultować sposób chodzenia dziecka i czym różnią się indywidualne wkładki od obuwia ortopedycznego.
Spis treści
Czy każde dziecko z płaskostopiem potrzebuje wkładek?
Nie. U małych dzieci wygląd stopy i jej wysklepienie zmieniają się wraz z rozwojem. Samo wrażenie „płaskiej stopy” nie jest więc wystarczającym powodem, aby samodzielnie kupować dziecku wkładki ortopedyczne.
Znaczenie ma wiek dziecka, sposób ustawienia stóp i kończyn, występujące dolegliwości oraz to, czy obserwowane nieprawidłowości mają charakter fizjologiczny, czy wymagają dalszej diagnostyki.
Dlatego wkładek ortopedycznych dla dzieci nie powinno się stosować profilaktycznie bez wyraźnej potrzeby. Jeżeli rodzic ma wątpliwości dotyczące rozwoju stóp lub sposobu chodzenia, pierwszym krokiem powinna być odpowiednia konsultacja.
Kiedy warto zwrócić uwagę na stopy i sposób chodzenia dziecka?
Rodzice obserwują dziecko każdego dnia, dlatego często jako pierwsi zauważają zmianę w sposobie poruszania się. Do konsultacji mogą skłaniać m.in. powtarzające się dolegliwości bólowe, wyraźna asymetria, problemy z chodzeniem czy trudności z dopasowaniem zwykłych butów.
Uwagę może zwrócić również nietypowe lub bardzo nierównomierne zużywanie podeszwy obuwia. Sam sposób ścierania butów nie pozwala jednak postawić rozpoznania – może być jedynie sygnałem, że warto dokładniej przyjrzeć się stopom i sposobowi chodzenia.
Kiedy dziecko może potrzebować wkładek ortopedycznych?
Jeżeli po ocenie specjalisty okaże się, że zastosowanie wkładek jest wskazane, jednym z rozwiązań mogą być indywidualne wkładki ortopedyczne dla dzieci.
Ich zadanie i konstrukcja zależą od problemu, dla którego zostały zastosowane. W przeciwieństwie do uniwersalnych produktów dostępnych w sklepach indywidualna wkładka jest przygotowywana dla konkretnego dziecka.
Ma to szczególne znaczenie w okresie wzrostu. Stopa dziecka zmienia swoje wymiary, dlatego wykonanej wkładki nie można traktować jako produktu, który będzie odpowiedni przez wiele lat. Jej dopasowanie powinno być okresowo kontrolowane.
Wkładki ortopedyczne czy buty ortopedyczne dla dziecka?
To dwa różne rodzaje zaopatrzenia i nie powinny być traktowane zamiennie.
W określonych przypadkach wystarczającym rozwiązaniem mogą być odpowiednio dobrane wkładki stosowane w obuwiu dziecka. Przy bardziej złożonych problemach, znacznych deformacjach czy konieczności zastosowania specjalnej konstrukcji może być potrzebne indywidualne obuwie ortopedyczne.
Takie buty wykonuje się z uwzględnieniem budowy i potrzeb konkretnego dziecka. Mogą różnić się konstrukcją w zależności od wskazania, dlatego nie należy utożsamiać ich ze zwykłymi, usztywnionymi butami dziecięcymi określanymi w sprzedaży jako „zdrowotne”.
Dlaczego nie warto kupować wkładek dla dziecka „na wszelki wypadek”?
Wkładka ortopedyczna nie jest zwykłą dodatkową warstwą zwiększającą komfort buta. Wpływa na sposób, w jaki stopa kontaktuje się z podłożem i jest obciążana podczas chodzenia.
Dlatego wybór przypadkowej wkładki wyłącznie na podstawie rozmiaru buta nie jest tym samym co wykonanie indywidualnych wkładek ortopedycznych dla dziecka.
Najpierw należy określić, czy wkładka rzeczywiście jest potrzebna i jaki ma być cel jej stosowania. Dopiero na tej podstawie można zdecydować o odpowiednim rozwiązaniu.
Jak wykonuje się indywidualne wkładki i buty dla dzieci?
Proces zależy od rodzaju zaopatrzenia. W przypadku indywidualnych wkładek konieczna jest ocena stóp oraz wykonanie odpowiednich pomiarów. Na ich podstawie przygotowywane są wkładki dopasowane do konkretnego dziecka.
Jeszcze większego zakresu dopasowania wymaga obuwie ortopedyczne wykonywane na zamówienie. Trzeba uwzględnić nie tylko długość stopy, lecz także jej szerokość, kształt, występujące deformacje i inne indywidualne potrzeby.
W przypadku dzieci ważna jest również możliwość późniejszej kontroli. Organizm rośnie, dlatego zarówno wkładki, jak i obuwie wymagają sprawdzania pod kątem aktualnego dopasowania.
Czy na buty i wkładki ortopedyczne dla dziecka potrzebna jest recepta?
Rodzice często pytają o „receptę na buty ortopedyczne”. W przypadku wyrobów medycznych właściwym określeniem jest jednak zlecenie na zaopatrzenie w wyrób medyczny.
Przy zakupie wykonywanym poza systemem refundacji NFZ klasyczna recepta nie jest potrzebna. Jeżeli natomiast określony wyrób ma być realizowany w ramach refundacji, konieczne jest spełnienie przewidzianych dla niego warunków oraz posiadanie odpowiedniego zlecenia wystawionego przez uprawnioną osobę.
Nie wszystkie wkładki i wszystkie rodzaje obuwia podlegają refundacji. Przed wykonaniem produktu warto więc sprawdzić aktualne zasady NFZ dotyczące konkretnego rodzaju zaopatrzenia.
Gdzie wykonać buty i wkładki ortopedyczne dla dzieci w Warszawie?
W przypadku dziecka szczególnie istotne jest indywidualne dopasowanie zaopatrzenia oraz możliwość jego późniejszej kontroli. Dlatego rodzice poszukujący wkładek ortopedycznych dla dzieci w Warszawie powinni zwracać uwagę nie tylko na sam produkt, ale również na sposób jego wykonania.
W Warszawie indywidualnym zaopatrzeniem ortopedycznym zajmuje się m.in. Zakład Ortopedyczny Omiotek/Nowak, który wykonuje rozwiązania ortopedyczne dla dzieci i dorosłych, w tym indywidualne wkładki i obuwie ortopedyczne.
Wybór lokalnego zakładu może być szczególnie praktyczny w przypadku dzieci, ponieważ wraz ze wzrostem konieczne może być ponowne sprawdzenie wymiarów oraz dopasowania stosowanego zaopatrzenia.
Najpierw diagnoza, później wkładki lub obuwie
Nie każda zmiana w wyglądzie stóp dziecka oznacza wadę wymagającą korekcji. Nie każde dziecko potrzebuje również specjalistycznych wkładek czy butów ortopedycznych.
Jeżeli jednak sposób chodzenia, ustawienie stóp, dolegliwości bólowe lub inne objawy budzą niepokój rodziców, warto rozpocząć od oceny problemu. Dopiero później można zdecydować, czy potrzebna jest obserwacja, inne postępowanie, indywidualne wkładki ortopedyczne czy obuwie wykonywane na zamówienie.
W przypadku dzieci właściwe rozpoznanie potrzeb ma szczególne znaczenie – ich stopy cały czas się rozwijają, dlatego zaopatrzenie powinno być nie tylko odpowiednio wykonane, ale również regularnie kontrolowane pod kątem dopasowania.